ซื้อที่ดินโดยรู้อยู่ว่ามีที่ดินแปลงอื่นล้อมอยู่ ผู้ซื้อจะมีสิทธิที่จะผ่านที่ดินที่ล้อมอยู่ออกสู่ทางสาธารณะหรือไม่ ?

ธงคำตอบ : เรื่องทางจำเป็นเป็นสิทธิที่กฎหมายบัญญัติให้ไว้ กฎหมายมิได้กำหนดว่าผู้ที่เป็นเจ้าของที่ดินที่ถูกล้อมจะต้องได้ที่ดินมาโดยสุจริต

คำพิพากษาฎีกาที่ 5103/2547   การขอทางผ่านที่ดินซึ่งล้อมอยู่ไปสู่ทางสาธารณ...ะ กฎหมายมิได้กำหนดว่าผู้ที่เป็นเจ้าของที่ดินที่ถูกล้อมจะต้องได้ที่ดินมาโดยสุจริต กล่าวคือ ต้องไม่รู้ว่าที่ดินที่ตนได้มาถูกที่ดินแปลงอื่นล้อมจนไม่มีทางออกสู่ทางสาธารณะมาก่อน ดังนั้น แม้โจทก์ซื้อที่ดินแปลงที่ถูกที่ดินแปลงอื่นล้อมมาโดยรู้อยู่แล้วว่ามีที่ดินแปลงอื่นล้อมอยู่ก็ไม่ทำให้สิทธิของโจทก์ที่จะผ่านที่ดินที่ล้อมอยู่ออกสู่ทางสาธารณะหมดไป เพราะเป็นสิทธิที่กฎหมายบัญญัติให้ไว้ โจทก์จึงมีสิทธิฟ้องขอเปิดทางจำเป็นผ่านที่ดินของจำเลยที่ล้อมที่ดินของโจทก์ออกสู่ถนนสาธารณะได้ตาม ป.พ.พ. มาตรา 1349 วรรคหนึ่ง หากจำเลยได้รับความเสียหายจากการเปิดทางจำเป็นก็มีสิทธิเรียกร้องค่าทดแทนเป็นค่าเสียหายได้ตามมาตรา 1349 วรรคสี่ การใช้สิทธิของโจทก์จึงไม่อาจถือว่าโจทก์ฟ้องคดีโดยไม่สุจริต