รายละเอียดเบื้องต้น

     การสอบสวน

(ข้อสอบผู้ช่วยผู้พิพากษา สนามใหญ่ ปี 2553)

   มาตรา ๑๒๔ (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๕๓) ผู้เสียหายจะร้องทุกข์ต่อพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจ ซึ่งมีตำแหน่งหน้าที่รองหรือเหนือพนักงานสอบสวน และเป็นผู้ซึ่งมีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยตามกฎหมายก็ได้
         เมื่อมีหนังสือร้องทุกข์ยื่นต่อเจ้าพนักงานเช่นกล่าวแล้ว ให้รีบจัดการส่งไปยังพนักงานสอบสวน และจะจดหมายเหตุอะไรไปบ้างเพื่อ  ประโยชน์ของพนักงานสอบสวนก็ได้
         เมื่อมีคำร้องทุกข์ด้วยปากให้รีบจัดการให้ผู้เสียหายไปพบกับพนักงานสอบสวนเพื่อจดบันทึกคำร้องทุกข์นั้นดังบัญญัติในมาตราก่อน ในกรณีเร่งร้อนเจ้าพนักงานนั้นจะจดบันทึกเสียเองก็ได้ แต่แล้วให้รีบส่งไปยังพนักงานสอบสวน และจะจดหมายเหตุอะไรไปบ้างเพื่อประโยชน์ของพนักงานสอบสวนก็ได้
         วรรคสี่   (ยกเลิก)

         คดีอาญาที่อยู่ในความรับผิดชอบของเจ้าพนักงานตำรวจ ผู้เสียหายจะไปร้องทุกข์ต่อปลัดอำเภอหรือนายอำเภอซึ่งเป็นพนักงานฝ่ายปกครองที่มีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยตามกฎหมายก็ได้ ทั้งนี้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๔ วรรคหนึ่ง

ตัวอย่างข้อสอบผู้ช่วยผู้พิพากษา สนามใหญ่ ปี ๒๕๕๓

คำถาม

         นางสาวแดงอายุ ๑๗ ปี ซึ่งพักอาศัยอยู่ในเขตพื้นที่สถานีตำรวจนครบาลพหลโยธิน ถูกนายส้มที่มีบ้านอยู่ติดกันกระทำอนาจารโดยใช้กำลังประทุษร้าย ในขณะที่นางสาวแดงเดินผ่านหน้าบ้าน จึงเดินทางกลับบ้านที่จังหวัดเชียงรายแล้วเล่าเรื่องดังกล่าวให้นางเหลืองมารดาฟัง นางเหลืองพานางสาวแดงเดินทางเข้ากรุงเทพมหานครเพื่อร้องทุกข์ แต่เมื่อไปถึงสถานีขนส่งจังหวัดเชียงรายก็พบกับนายดำปลัดอำเภอเมืองเชียงราย นายดำจึงพาไปร้องทุกข์ต่อนายอำเภอเมืองเชียงราย ต่อมาพนักงานสอบสวนสถานีตำรวจนครบาลพหลโยธินได้รับคำร้องทุกข์จากนายอำเภอเมืองเชียงราย และเจ้าพนักงานตำรวจติดตามจับกุมนายส้มได้ที่บ้านพัก พนักงานสอบสวนจึงแจ้งข้อหานายส้มว่า กระทำอนาจารแก่บุคคลอายุกว่าสิบห้าปีโดยใช้กำลังประทุษร้าย นายส้มให้การปฏิเสธ จึงทำการสอบสวนจนเสร็จ ต่อมาพนักงานอัยการเป็นโจทก์ฟ้องนายส้มเป็นจำเลยในความผิดฐานกระทำอนาจารแก่บุคคลอายุกว่าสิบห้าปีโดยใช้กำลังประทุษร้าย จำเลยให้การปฏิเสธ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาลงโทษจำเลยตามฟ้อง จำเลยอุทธรณ์ว่านางสาวแดงไม่ได้ร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนโดยตรง ถือไม่ได้ว่าเป็นการร้องทุกข์ การสอบสวนจึงไม่ชอบ โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องในข้อหากระทำอนาจารแก่บุคคลอายุกว่าสิบห้าปีโดยใช้กำลังประทุษร้าย ให้วินิจฉัยว่า อุทธรณ์ของจำเลยฟังขึ้นหรือไม่

ธงคำตอบ

         ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๒๔ วรรคหนึ่ง ผู้เสียหายจะร้องทุกข์ต่อพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจซึ่งมีตำแหน่งหน้าที่รองหรือเหนือพนักงานสอบสวน และเป็นผู้ซึ่งมีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยตามกฎหมายก็ได้ และตามมาตรา ๑๒๔ วรรคสอง เป็นหน้าที่ของเจ้าพนักงานผู้รับคำร้องทุกข์ไว้ จะต้องส่งคำร้องทุกข์ไปยังพนักงานสอบสวน โดยกฎหมายไม่ได้บังคับให้ร้องทุกข์เฉพาะต่อเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจสอบสวนเสมอไป การที่นางสาวแดงไปร้องทุกข์ต่อนายอำเภอเมืองเชียงรายซึ่งเป็นพนักงานฝ่ายปกครอง นายอำเภอเมืองเชียงรายจึงมีอำนาจรับคำร้องทุกข์ เมื่อนายอำเภอเมืองเชียงรายส่งคำร้องทุกข์มาให้พนักงานสอบสวนพนักงานสอบสวนจึงมีอำนาจสอบสวน และโจทก์มีอำนาจฟ้องในข้อหากระทำอนาจารแก่บุคคลอายุกว่า สิบห้าปีโดยใช้กำลังประทุษร้าย อุทธรณ์ของจำเลยฟังไม่ขึ้น